Leren › Engels HAVO › Domein A: Woordenschat & grammatica
Collocaties, uitdrukkingen en false friends
Je kent de vaste woordcombinaties van het Engels (make a plan, heavy rain), begrijpt uitdrukkingen als break the ice en trapt niet in woorden die op Nederlandse woorden lijken maar iets anders betekenen.
- Engels HAVO
- SE
- 28 oefenvragen
- 12 begrippen
Samenvatting
| Begrip | Kern |
|---|---|
| Collocatie | Vaste woordcombinatie: make a plan, heavy rain. |
| Uitdrukking, idioom | Betekenis niet uit de losse woorden: break the ice. |
| Letterlijk, overdrachtelijk | Directe of figuurlijke betekenis. |
| False friend | Lijkt op een Nederlands woord, betekent iets anders. |
| Eventually, actually, sensible | Uiteindelijk, eigenlijk, verstandig. |
| Vast voorzetsel | Good at, afraid of, depend on, interested in. |
Een collocatie is een combinatie die voor een moedertaalspreker vanzelfsprekend klinkt. Make gebruik je voor iets maken of beslissen: make a plan, make a mistake, make dinner. Do hoort bij taken: do homework, do the shopping. Take past bij take a photo, take a break, take a bus, en have bij have a chat, have lunch. Bijvoeglijke naamwoorden hebben ook vaste partners: heavy rain, strong coffee, thick fog. Leer ze als een geheel, vertalen helpt niet.
Een uitdrukking (idioom) heeft een overdrachtelijke betekenis die niet uit de losse woorden volgt. It was a piece of cake betekent dat het heel makkelijk was, he broke the ice dat hij een gespannen sfeer ontspande, over the moon dolblij, keep an eye on in de gaten houden. Lees een uitdrukking nooit letterlijk. Kijk naar de situatie: wat past er in deze zin en in de alinea?
Sommige Engelse woorden lijken op een Nederlands woord maar betekenen iets anders: false friends. Eventually is uiteindelijk (niet eventueel, dat is possibly), actually is eigenlijk (niet actueel, dat is current), sensible is verstandig (niet sensibel, dat is sensitive), sympathetic is medelevend (niet sympathiek, dat is nice) en library is bibliotheek (niet boekwinkel, dat is bookshop). Vertrouw op een woord dat bekend lijkt alleen als de betekenis ook in de zin past.
Werkwoorden en bijvoeglijke naamwoorden hebben vaak een vast voorzetsel, en dat is niet altijd het voorzetsel dat je in het Nederlands zou kiezen. Nederlands: goed in, bang voor, afhangen van. Engels: good at, afraid of, depend on. Andere vaste combinaties zijn interested in, wait for, listen to, proud of. Leer het voorzetsel bij het woord, dan hoef je niet te vertalen.
Oefen alvast: 4 vragen met uitleg
1. Which sentence is correct?
- She did a mistake in the test.
- She made a mistake in the test.
- She took a mistake in the test.
- She has had a mistake in the test.
Antwoord en uitleg
- A: Koos je "She did a mistake in the test."? Dan denk je dat do bij elke handeling past. Do hoort bij taken zoals homework en the dishes, een fout hoort bij make.
- B (juist): Klopt: een fout maak je met make, dus make a mistake is de vaste combinatie.
- C: Koos je "She took a mistake in the test."? Dan denk je dat take een fout kan nemen. Take hoort bij photo, bus of break, niet bij een fout.
- D: Koos je "She has had a mistake in the test."? Dan denk je dat je een fout kunt hebben. Have a mistake bestaat niet, het juiste werkwoord is make.
Onthoud: Make a mistake.
The weather forecast promised heavy rain, so we decided to make a plan for the evening. My sister said she would do the shopping, and I offered to make the dinner. While we waited for the storm to pass, we took a photo of the garden and had a long chat about our holiday.
2. Which verb forms a fixed collocation with "photo" in the text?
- make
- take
- do
- have
Antwoord en uitleg
- A: Koos je "make"? Dan denk je dat je een foto maakt, zoals in het Nederlands. Het Engels gebruikt take, take a photo.
- B (juist): Klopt: je neemt een foto in het Engels, take a photo.
- C: Koos je "do"? Dan denk je dat do bij een foto past. Do hoort bij taken zoals the shopping, een foto gaat met take.
- D: Koos je "have"? Dan denk je dat have hier past. Have hoort bij een chat of lunch, een foto gaat met take.
Onthoud: Take a photo.
Last week our team had to meet a tight deadline. At first nobody wanted to speak up, so the manager broke the ice by telling a joke. After that the discussion took off, and by Friday we had finished the report. It was a piece of cake in the end, but Liam said he had been walking on eggshells all week because he did not want to upset the manager.
3. What does "broke the ice" suggest about the atmosphere before the joke?
- it was cheerful and noisy
- it was very cold in the room
- it was tense and quiet
- it was too hot to work
Antwoord en uitleg
- A: Koos je "it was cheerful and noisy"? Dan denk je dat het al gezellig was. Dan was een grap niet nodig, de sfeer was juist stil.
- B: Koos je "it was very cold in the room"? Dan denk je dat het letterlijk ijs is. Het is een uitdrukking, de sfeer was gespannen.
- C (juist): Klopt: break the ice betekent een gespannen sfeer ontspannen, dus voor de grap was het stil en gespannen.
- D: Koos je "it was too hot to work"? Dan denk je dat het over temperatuur gaat. Het gaat over de sfeer, niet over het weer.
Onthoud: Wat was de sfeer?
Last week our team had to meet a tight deadline. At first nobody wanted to speak up, so the manager broke the ice by telling a joke. After that the discussion took off, and by Friday we had finished the report. It was a piece of cake in the end, but Liam said he had been walking on eggshells all week because he did not want to upset the manager.
4. What does "walking on eggshells" mean in the text?
- walking slowly because the floor was fragile
- working very hard all week
- being very careful not to upset someone
- hiding from the manager
Antwoord en uitleg
- A: Koos je "walking slowly because the floor was fragile"? Dan denk je dat het letterlijk is. Het is een uitdrukking, Liam wilde de manager niet boos maken.
- B: Koos je "working very hard all week"? Dan denk je dat het om werken gaat. De zin zegt waarom hij oplette, namelijk om de manager niet te ergeren.
- C (juist): Klopt: wie on eggshells loopt, past op om iemand niet te ergeren, zoals Liam bij de manager.
- D: Koos je "hiding from the manager"? Dan denk je dat hij zich verstopte. De uitdrukking gaat over voorzichtig zijn, hij bleef aanwezig.
Onthoud: Voorzichtig.
Verder in Engels HAVO
- Woorden bouwen met voor- en achtervoegselsJe herkent voorvoegsels en achtervoegsels in Engelse woorden, leidt daaruit de betekenis af en kiest de juiste woordsoort in een zin.
- Present perfect of past simple kiezenJe kiest in een Engelse zin of het present perfect of de past simple past, gebruikt for, since, just, already, yet, ever en never goed en…
Slagio is een gratis examentrainer voor havo, vwo en vmbo, gebaseerd op de syllabi van het CvTE (examenblad.nl). Alle leerpagina's · Naar de app